Di sebalik kemajuan industri makanan Malaysia, terselit kisah luar biasa seorang wanita akademik yang mengubah wajah perusahaan kecil dan sederhana (IKS) melalui inovasi mesin pemprosesan makanan. Ratu Mesin Malaysia bukan sekadar gelaran, tetapi simbol dedikasi, kepakaran dan sumbangan besar terhadap ekonomi tempatan.
Bergelar Profesor di Jabatan Kejuruteraan Proses dan Makanan, Fakulti Kejuruteraan Universiti Putra Malaysia, Prof. Ts. Dr. Rosnah Shamsudin telah mencipta lebih 60 harta intelek berdaftar yang memberi manfaat langsung kepada pengusaha IKS di seluruh negara.
Latar Belakang: Dari Luar Bandar ke Menara Akademik
Dibesarkan di luar bandar sebagai anak kepada pekerja teknikal Lembaga Letrik Negara (LLN) dan seorang suri rumah, latar belakang sederhana bukan penghalang buat Prof. Dr. Rosnah untuk mencipta kejayaan cemerlang.
Sejak awal, beliau membuktikan bahawa pendidikan, kesungguhan dan keazaman mampu mengubah nasib. Perjalanan akademiknya bermula sebagai pensyarah pada tahun 2001 sebelum dilantik sebagai profesor, sekali gus mengukuhkan namanya sebagai tokoh penting dalam bidang kejuruteraan pemprosesan makanan.
Kisah hidup Ratu Mesin Malaysia ini menjadi inspirasi bukan sahaja kepada wanita, malah kepada generasi muda yang bercita-cita menceburi bidang kejuruteraan dan inovasi.
Sumbangan Besar kepada Industri Kecil dan Sederhana (IKS)
Inovasi Berpaksikan Keperluan Industri
Keunikan pendekatan Prof. Dr. Rosnah terletak pada hubungan rapat beliau dengan pengusaha IKS. Sebahagian besar inovasi yang dihasilkan tercetus daripada masalah sebenar di lapangan, bukan sekadar idea makmal.
Pengusaha makanan tradisional sering berdepan kekangan:
- pengeluaran berskala kecil
- penggunaan kaedah konvensional
- keperluan tenaga kerja tinggi
Di sinilah peranan Ratu Mesin Malaysia menjadi signifikan — membangunkan mesin yang menjimatkan masa, tenaga dan kos, sekali gus meningkatkan kapasiti pengeluaran.
Lebih 60 Harta Intelek Berdaftar
Sehingga kini, Prof. Dr. Rosnah telah menghasilkan lebih 60 harta intelek berdaftar melibatkan mesin pemprosesan makanan. Beberapa ciptaan beliau telah berjaya dikomersialkan dan digunakan secara meluas oleh pengusaha tempatan.
Antara pencapaian awal yang signifikan ialah mesin Ezy Cooker (MY-142132) yang dibangunkan pada tahun 2003. Mesin ini direka khusus untuk memasak dodol dan jem, dan dianggap sebagai “pembuka jalan” kepada puluhan inovasi seterusnya.
Gelaran Ratu Mesin dan Pengiktirafan Nasional
Pada tahun 2013, Prof. Dr. Rosnah secara rasmi digelar Ratu Mesin Malaysia susulan sumbangan luar biasanya dalam inovasi mesin pemprosesan makanan. Gelaran ini bukan bersifat simbolik semata-mata, tetapi pengiktirafan terhadap impak nyata yang dirasai oleh industri.
Sepanjang lebih 23 tahun berkhidmat sebagai pensyarah, beliau turut menerima pelbagai anugerah berprestij, antaranya:
- Anugerah Fellowship Naib Canselor 2021 (Kategori Perkhidmatan Profesional)
- Anugerah Projek Jaringan Komuniti Terbaik 2018
Pengiktirafan ini mengukuhkan kedudukan beliau sebagai ikon inovasi tempatan.
Inovasi Terkini: Mesin Pencincang Kulit Durian
Antara inovasi terbaharu ialah mesin pencincang kulit durian atau M’SReD (PI2021006005). Mesin ini direka untuk memproses sisa kulit durian menjadi produk bernilai tinggi, sejajar dengan konsep kelestarian dan ekonomi kitaran.
Inovasi ini membuktikan bahawa Ratu Mesin Malaysia bukan sahaja fokus kepada peningkatan pengeluaran, tetapi juga pemanfaatan sisa industri untuk nilai tambah baharu.
Falsafah Inovasi dan Prinsip Hidup
Prof. Dr. Rosnah berpegang kepada prinsip mudah tetapi mendalam: “Tak kenal maka tak cinta.” Bagi beliau, inovasi hanya bermakna apabila penyelidik benar-benar memahami keperluan pengguna.
Beliau juga menekankan bahawa kejayaan tidak datang secara individu, sebaliknya hasil kerjasama pasukan penyelidik, industri dan sokongan institusi. Pendekatan kolaboratif inilah yang menjadikan inovasi beliau relevan dan lestari.
Wanita, Kerjaya dan Keseimbangan Kehidupan
Sebagai wanita bekerjaya, Prof. Dr. Rosnah tidak menafikan cabaran mengimbangi tuntutan akademik dan tanggungjawab keluarga. Namun, beliau percaya bahawa kedua-duanya boleh dicapai dengan perancangan, disiplin dan kebergantungan kepada Allah SWT.
Nasihat beliau kepada wanita:
- jangan takut mencabar diri
- kekalkan peranan dalam keluarga
- jadikan kegigihan sebagai asas kejayaan
Kejayaan Ratu Mesin Malaysia membuktikan bahawa wanita mampu mencapai dua kejayaan serentak — kerjaya dan keluarga.
Pelantikan Sebagai Presiden MSAE
Terbaharu, Prof. Dr. Rosnah telah dilantik sebagai Presiden Persatuan Jurutera Pertanian dan Makanan Malaysia (MSAE). Pelantikan ini mencerminkan kepercayaan komuniti profesional terhadap kepimpinan, kepakaran dan visi beliau.
Jawatan ini membuka ruang lebih luas untuk beliau terus mempengaruhi hala tuju pembangunan kejuruteraan makanan dan inovasi IKS di peringkat nasional.
Kesimpulan
Kisah Ratu Mesin Malaysia bukan sekadar naratif kejayaan individu, tetapi gambaran bagaimana ilmu, inovasi dan keikhlasan boleh memberi impak besar kepada masyarakat dan ekonomi negara.
Dengan lebih 60 inovasi berdaftar, pengiktirafan nasional, dan sumbangan berterusan kepada IKS, Prof. Dr. Rosnah Shamsudin kekal sebagai ikon wanita, akademia dan inovator Malaysia yang wajar dijadikan inspirasi generasi akan datang.
